Nie bój się ducha. Bój się szkoły. Trauma, przemoc i kobiece duchy w serii ,,Whispering Corridors''.

    Kiedy w horrorze pojawia się nawiedzona szkoła, instynktownie zaczynamy wypatrywać ducha. Czekamy, aż coś przemknie na końcu korytarza, odbije się w szybie albo stanie za plecami bohaterki. Seria Whispering Corridors od samego początku proponowała jednak coś znacznie bardziej niepokojącego. Owszem, jej korytarze są pełne zmarłych uczennic, ale im dłużej przyglądam się tym filmom, tym mocniej mam wrażenie, że duch nigdy nie był tu najstraszniejszy.

Najstraszniejsza jest szkoła. Nie konkretny budynek i nie jedna demoniczna placówka, lecz szkoła rozumiana jako zamknięty system: przestrzeń kontroli, hierarchii, rywalizacji, dyscyplinowania ciała i emocji. Miejsce, w którym młoda dziewczyna ma być posłuszna, osiągać dobre wyniki, właściwie wyglądać, właściwie kochać, właściwie milczeć i przede wszystkim nie sprawiać problemów. Dlatego koreańskie Yeogo Goedam, znane międzynarodowo jako Whispering Corridors, nigdy nie był o dla mnie po prostu serią filmów o duchach. To sześć opowieści o tym, co dzieje się wtedy, gdy cierpienie młodych kobiet zostaje ignorowane tak długo, aż samo zaczyna przemawiać i właśnie wtedy rodzi się duch.

Salmokji (aka Salmokji: Whispering Water/Salmokij: Szept wody); Korea Południowa

     Zbiorniki wodne po zmroku potrafią działać na wyobraźnię nawet bez opowieści o duchach. Nieprzenikniona tafla, całkowita ciemność i świadomość, że pod powierzchnią może znajdować się coś, czego nie jesteśmy w stanie zobaczyć, tworzą niemal gotową scenerię horroru. W takich miejscach każdy szmer nabiera złowrogiego znaczenia, a odbijające się w wodzie światła mogą łatwo zostać uznane za coś nadprzyrodzonego. Cisza przestaje uspokajać, ponieważ sprawia wrażenie, jakby skrywała obecność, która jedynie czeka na odpowiedni moment, by dać o sobie znać.
Koreański Salmokji: Whispering Water wykorzystuje właśnie ten pierwotny lęk, łącząc go z miejskimi legendami związanymi z prawdziwym zbiornikiem Salmokji, znajdującym się w powiecie Yesan w Korei Południowej. Miejsce od lat uchodzi za popularny teren wędkarski, ale z czasem obrosło również historiami o niewyjaśnionych zjawiskach, tajemniczych postaciach i duchach pojawiających się w pobliżu wody. Twórcy filmu sięgają więc po przestrzeń, która już sama w sobie budzi niepokój, a następnie wzmacniają jej złowrogą aurę za pomocą motywu zaginionej ekipy i obrazu uchwyconego przez technologię. W rezultacie zwyczajny zbiornik wodny zamienia się w miejsce, gdzie granica między lokalną legendą, zbiorową wyobraźnią a rzeczywistym zagrożeniem zaczyna niebezpiecznie się zacierać.

Jam (aka Sleep); Korea Południowa

     Są takie horrory, które od pierwszych minut próbują narzucić widzowi poczucie zagrożenia. Sięgają po duchy, krew albo gwałtowne obrazy, które mają wywołać natychmiastowy lęk. Sleep Jasona Yu wybiera jednak zupełnie inną drogę. To film pozornie niewielki, kameralny, niemal codzienny, zamknięty przede wszystkim w przestrzeni mieszkania i oparty na relacji dwojga ludzi, którzy powinni czuć się przy sobie najbezpieczniej. Nie ma tu wielkiej mitologii grozy ani rozbudowanego świata nadprzyrodzonego. Jest za to coś znacznie bardziej intymnego i przez to niepokojącego: wspólne życie, wspólna sypialnia, nocna cisza i lęk, który powoli wkrada się w miejsce kojarzone dotąd z odpoczynkiem.
Właśnie w tej zwyczajności film odnajduje swoją siłę, bo Sleep nie straszy tym, co dalekie, obce i łatwe do odgrodzenia od siebie. Przeciwnie - źródło niepokoju pojawia się najbliżej, jak tylko można: w ciele ukochanej osoby, w jej śnie, w ruchach, których nie potrafi kontrolować, i w słowach wypowiadanych wtedy, gdy świadomość zostaje zawieszona. To horror o sytuacji, w której dom przestaje być azylem, a łóżko - przestrzenią bliskości i zaufania. Nagle staje się miejscem podejrzeń, napięcia i bezradnego czuwania.

Hae-boo-hak-kyo-sil (aka The Cut/Cadaver/Cięcie/Zwłoki); Korea Południowa

    Są takie horrory, które nie stają się klasykami, nie trafiają na listy najważniejszych tytułów gatunku i nie są regularnie przypominane przy okazji nostalgicznych wspominek o azjatyckim boomie na grozę z początku XXI wieku. A jednak, kiedy po latach się do nich wraca, okazuje się, że mają w sobie coś, czego bardzo często brakuje nowszym produkcjom: solidne rzemiosło, poważne podejście do tematu i atmosferę budowaną nie przez tani hałas, ale przez światło, cień, przestrzeń i niepokój. Takim filmem jest właśnie The Cut z 2007 roku w reżyserii Son Tae-woonga, znany również jako Cadaver.
To jeden z tych koreańskich horrorów, które mogłyby spokojnie odnaleźć się na fali popularności azjatyckiego kina grozy na DVD, ale najwyraźniej gdzieś po drodze przepadły. Nie przypominam sobie, żeby film kiedykolwiek doczekał się legalnej dystrybucji DVD w Polsce, co jest trochę zaskakujące, bo nie mamy tu do czynienia z produkcją wybitną, ale z pewnością z horrorem całkiem dobrym, klimatycznym i zasługującym na większą uwagę.

Gangnyeong: Gwisinnori (aka The Ghost Game/Zabawa z duchem); Korea Południowa

     Koreańskie kino grozy od lat kojarzy się przede wszystkim z duchami, traumą rodzinną, zemstą zza grobu, szkolnymi sekretami, miejskimi legendami i opowieściami o winie, która powraca w najmniej oczekiwanym momencie. Rzadziej jednak sięga ono po temat czarnomagicznych rytuałów, obrzędów przywoływania zmarłych i niebezpiecznego przekraczania granicy między światem żywych a światem umarłych. Dlatego The Ghost Game Son Dong-wana od razu zwraca uwagę samym punktem wyjścia. Nie jest to horror oparty wyłącznie na klasycznym nawiedzeniu, ale historia o ludziach, którzy sami otwierają drzwi, których nie powinni byli nawet dotykać.
Film jakiś czas temu pojawił się na polskiej platformie wideo CDA, więc nie myśląc długo - jako, że horror ten nie był mi do tej pory znany - postanowiłam go sobie obejrzeć (z racji ciekawości i obowiązku rzecz jasna).

Gwisin bureuneun aep: Yeong (aka App the Horror/Apka grozy); Korea Południowa

     Koreańskie kino grozy od lat pozostaje jednym z najciekawszych i najbardziej konsekwentnych głosów współczesnego horroru. Tam, gdzie zachodnie produkcje często uciekają w efekciarstwo lub brutalność, twórcy z Korei Południowej dużo częściej stawiają na atmosferę, emocjonalny niepokój i społeczne komentarze ukryte pod warstwą nadnaturalnej grozy. Właśnie dlatego antologie horrorów z Azji potrafią być tak fascynujące - są nie tylko zbiorem strasznych historii, ale również zwierciadłem współczesnych lęków. App the Horror z 2025 roku doskonale wpisuje się w tę tradycję, jednocześnie nadając jej nowoczesny, cyfrowy charakter. To antologia, która korzysta ze znanych motywów przeklętej technologii, ale robi to z dużą świadomością współczesnych problemów społecznych i emocjonalnych. 

Gunche (aka Colony/Kolonia); Korea Południowa

    Yeon Sang-ho najwyraźniej nie powiedział jeszcze ostatniego słowa w temacie zombie. Dziesięć lat po premierze Train to Busan (2016), filmu, który przyniósł mu międzynarodową rozpoznawalność i na nowo rozpalił zainteresowanie koreańskim kinem o żywych trupach, reżyser ponownie zamyka grupę zwykłych ludzi w przestrzeni opanowanej przez śmiertelne zagrożenie. Tym razem nie jest to jednak rozpędzony pociąg, lecz nowoczesny wieżowiec w centrum Seulu, który po biologicznym ataku zostaje odcięty od świata. Miejsce kojarzące się z bezpieczeństwem, luksusem i postępem technologicznym w jednej chwili zmienia się w klaustrofobiczną pułapkę, a mieszkańcy poszczególnych pięter muszą walczyć nie tylko z zarażonymi, lecz także z narastającą paniką, dezinformacją i wzajemną nieufnością.
Colony wykorzystuje więc dobrze znany schemat walki o przetrwanie, ale próbuje wzbogacić go o pomysł, który rzeczywiście wyróżnia film na tle wielu innych produkcji o żywych trupach.

Pamyo (aka Exhuma/Ekshumacja); Korea Południowa

     Horror azjatycki od lat udowadnia, że nie potrzebuje wyłącznie krwawych scen, żeby skutecznie wystraszyć widza. Znacznie silniej działają atmosfera niepokoju, duchowość zakorzeniona w lokalnych wierzeniach oraz poczucie, że człowiek styka się z czymś starszym i potężniejszym od siebie.
Natomiast koreańskie kino grozy od lat dowodzi, że potrafi łączyć klasyczny horror z dramatem społecznym, folklorem i duchowością w sposób, który zachodni twórcy osiągają niezwykle rzadko. Exhuma z 2024 roku, wyreżyserowana przez Jang Jae-hyun, idealnie wpisuje się w tę tradycję. Twórca znany wcześniej z The Priests (2015) oraz Svaha: The Sixth Finger (2019) ponownie zabiera widza w świat rytuałów, wierzeń i niewytłumaczalnych zjawisk, tworząc dzieło ambitne, niepokojące i momentami wręcz hipnotyzujące. To horror, który nie ogranicza się jedynie do straszenia - próbuje opowiedzieć historię o traumie, historii, duchach przeszłości i sile zakorzenionych od wieków wierzeń.

Forte; Korea Południowa

     To bardzo miła niespodzianka dla polskich fanów azjatyckiej grozy filmowej: Forte Kimbo Kima jest dostępne w Polsce na CDA Premium! 

W czasach, gdy wiele festiwalowych horrorów z Korei Południowej krąży po świecie, ale nie zawsze trafia do legalnej dystrybucji nad Wisłą, taka premiera naprawdę cieszy. Tym bardziej że mówimy o filmie świeżym, funkcjonującym w obiegu festiwalowym jako kameralny horror psychologiczny z 2025 roku, prezentowany m.in. na SXSW London i Sitges. CDA opisuje go jako historię młodej kompozytorki, która dostaje wymarzoną pracę w prestiżowym i odizolowanym studiu ,,Forte”, szybko odkrywając, że miejsce to skrywa niepokojącą tajemnicę.
Koreańskie kino grozy od dawna potrafiło udowadniać, że najciekawszy horror czasami rodzi się w miejscu pracy, w spojrzeniu przełożonego, w napięciu między ambicją a upokorzeniem, w przestrzeni, która miała być spełnieniem marzeń, a okazuje się pułapką. Właśnie takim filmem jest Forte - kameralnym, muzycznym horrorem psychologicznym, który opowieść o twórczej pasji łączy z krytyką toksycznych struktur zawodowych.

Folklore (aka Folklor); Indonezja/Japonia/Korea Południowa/Malezja/Singapur/Tajlandia [serial tv]; Sezon 1

       Antologiczny serial grozy Folklore od HBO Asia to jedna z najciekawszych prób przeniesienia azjatyckich legend, wierzeń i lokalnych demonologii na grunt współczesnego horroru telewizyjnego. Produkcja składająca się z sześciu odcinków zabiera widza do różnych zakątków Azji, takich jak: Indonezji, Japonii, Korei Południowej, Malezji, Singapuru i Tajlandii - tworząc fascynującą mozaikę opowieści o duchach, traumach, obsesjach i ludzkich słabościach. To jednak nie tylko zwykła seria strasznych historii. Folklore jest przede wszystkim kulturową podróżą przez lęki zakorzenione głęboko w tradycjach i mentalności poszczególnych społeczeństw.
Każdy odcinek, stworzony przez reżyserów z różnych krajów regionu, eksploruje inne oblicze strachu – od duchów z malezyjskich legend po przeklęte rytuały i rodzinne tajemnice w japońskim wydaniu. Produkcja HBO Asia nie tylko bawi i przeraża, lecz także w subtelny sposób odsłania społeczne lęki oraz moralne dylematy współczesnych społeczeństw. To serial, który łączy folklor z nowoczesną wrażliwością, tworząc wyjątkową mozaikę azjatyckiego horroru.

Peninsula (aka Zombie express 2: Półwysep); Korea Południowa

     Kiedy w 2016 roku ukazał się Zombie express (aka Train to Busan - te tytuły będę wymieniać naprzemiennie) w reżyserii Sang ho-Yeona, miałam początkowo mieszane uczucia. Przyznaję, że nie jestem zbyt wielką fanką filmów o zombie i jedynie amerykańskie klasyki, takie jak filmy Romero wzbudzają mój wielki zachwyt. Cała reszta współczesnego kina zombistycznego zbyt mocno dla mnie ewoluowała, stając się już nie tyle historiami o voodoo (z którymi bez wątpienia miała bardzo wiele wspólnego), ale przede wszystkim filmami pełnymi akcji i apokaliptycznych wizji.
Nie ma jednak co ukrywać, że filmy o zombie niosą ze sobą głębsze przesłanie i często nie służą tylko straszeniu, ale są komentarzem społecznym, pokazującym rozpad więzi międzyludzkich i próbę przetrwania w ekstremalnych warunkach. Wspomniany przez mnie film ho-Yeona również wykorzystuje konwencję zombie, aby zdiagnozować kondycję współczesnej Korei Południowej. Powstały cztery lata później horror akcji Peninsula, stanowi jego kontynuację, choć przesuwa akcenty z klaustrofobicznego thrillera na postapokaliptyczne kino akcji. Czy wyszło równie efektownie? O tym poniżej.

Seire (aka Przesąd); Korea Południowa

     Seire, czy też samchil-il (koreańska tradycja ludowa) to okres dwudziestu jeden dni, w którym ludzie powinni zachować szczególną ostrożność w swoim zachowaniu, a obcym nie wolno się pojawiać, aby chronić noworodka przed nieszczęściem. Dom danej rodziny strzeżony jest  linami ochronnymi, odwiedziny niektórych osób i spożywanie niektórych produktów spożywczych są zabronione, a wszystkiego, co postrzegane jest jako zły omen, należy bezwzględnie unikać. Nie bez przyczyny twierdzi się, że nieprzestrzeganie tych surowych reguł, doprowadza do połowy zgonów dzieci poniżej pierwszego roku życia, a szczególnie w jego pierwszym miesiącu. Właśnie ten mroczny thriller Kang Parka czerpie ideę z tego ludowego wierzenia, sprawiając tym samym, że już nie tylko posiadanie i wychowywanie małego dziecka staje się bardzo stresujące, ale jeszcze obecność duchów mąci wszystko dookoła, wywracając życie spokojnej dotąd rodziny do góry nogami. 

Ogsuyeog gwisin (aka Ghost Station/Stacja duchów); Korea Południowa

     Pamiętam doskonale, kiedy wstawiałam newsa na Stronę Główną tegoż właśnie bloga, który zapowiadał ów koreański horror. Byłam zachwycona, gdyż przyznam szczerze, że już dawno nie oglądałam koreańskiego horroru ghost z prawdziwego zdarzenia, a na takich się właśnie ,,wychowałam'' w początkowym okresie mojej fascynacji azjatyckim kinem grozy (nie licząc oczywiście J-horrorów, które pierwsze zdobyły moje serce). No bądźmy szczerzy, dzisiejsze kino grozy z Korei Południowej przejęły w dużej mierze zombie oraz tematyka egzorcyzmów, a tu niekoniecznie mi wszystko do gustu przypada, choć skłamałabym, gdybym napisała, że horrory pokroju Train to Busan (2016) Sang ho-Yeona czy zrecenzowany nie tak dawno Dark Nuns (2025) Kwon Hyoek-jae były kiepskie i mi się nie podobały. Co to, to nie. Jednak nie ukrywam, że jestem zdecydowaną miłośniczką azjatyckich historii o duchach i te w kinie grozy stawiam jako priorytet, jeżeli chodzi o oglądalność. Przez dość długi czas byłam nawet sfrustrowana, gdyż długo, długo nie mogłam znaleźć tego filmu, co doprowadzało mnie niemalże do ,,szewskiej pasji''. Ostatecznie jednak przyszedł ten piękny dzień (raczej wieczór), kiedy wygodnie zasiadłam do seansu z wypiekami na twarzy. Nie zawiodłam się...

Geomeun sunyeodeul (aka Dark Nuns/W mocy szatana); Korea Południowa

   Kiedy w 2015 roku w Korei Południowej na ekrany kin wszedł pełnometrażowy horror egzorcystyczny Geomeun sajedeul (ang. ,,The Priestes'') w reżyserii Jang Jae-hyuna, który oparty był na jego nagrodzonym krótkometrażowym filmie 12th Assistant Deacon, nikt nawet nie przypuszczał, jak wielkiego zamieszania narobi. Ludzie tłumnie ruszali do kin, aby obejrzeć tenże film grozy. Dziesięć lat później dostajemy spin-off obrazu Jae-hyuna, który może i nie jest bezpośrednią kontynuacją The Priestes, ale bez wątpienia nawiązuje do tego filmu (alternatywny tytuł zresztą to The Priest 2: Dark Nuns). Film wzbudził ogromne zainteresowanie po ukazaniu się zwiastuna, ale teraz internauci nie wydają się być nim zachwyceni. Dlaczego? Ano dlatego, że Dark Nuns niewiele wyróżnia się na tle typowych filmów o tematyce egzorcyzmów, bazując na znanych motywach.

King-deom: Ashin-jeon (aka Kingdom: Ashin of the North); Korea Południowa

     Jakoś tak mnie niedawno wzięło na produkcje, którymi ostatnimi czasy dość systematycznie raczy nas platforma streamingowa Netflix, a których głównymi bohaterami są jakże dobrze nam znani nieumarli. Obejrzałam już jakiś czas temu koreański #Alive (2020), przemaglowałam dwusezonowy serial Kingdom (2019-2020), jednosezonowy All of Us Are Dead (2022), jak również japoński horror komediowy Zom 100: 100 rzeczy do zrobienia, zanim zostanę zombie (2023). Będąc w przysłowiowym ,,ciągu'', któregoś wieczora postanowiłam się także zapoznać z kontynuacją Kingdom, zatytułowaną Kingdom: Ashin of the North. Tak naprawdę wielu sądzi, że jest to jakby kontynuacja serialu, ale ja śmiem przypuszczać, że to prequel pierwszego sezonu, który płynnie się ze sobą łączy. Porusza wszystkie problemy poruszone w sezonie pierwszym i drugim i przygotowuje grunt pod hitowy sezon trzeci (bo niby ma takowy być, choć na chwilę obecną na ten temat jest cisza). Jako część historii pobocznych,  Kingdom – Ashin Of The North jest w zasadzie wypełniaczem i niewiele robi, aby wykorzystać całą dobrą wolę głównego nurtu Kingdom.

King-deom (aka Kingdom/Królestwo); Korea Południowa [serial tv]

    Zombie opanowały koreańskie kino i pisząc te słowa, wcale nie przesadzam, gdyż już przestałam nadążać za tymi nowościami, w których wszędobylskie hordy nieumarłych bezlitośnie opanowują nasze ekrany, siejąc postrach i spustoszenie. Przyznam, że nie jestem jakąś wielką fanką horrorów o zombie. Owszem, uwielbiam klasyki jak Noc żywych trupów (1968) czy Powrót żywych trupów (1985), ale są to horrory nakręcone dawno temu w dość specyficznym klimacie grozy. Można by rzec - mają swoją duszę. Współczesne kino grozy o ,,mózgożercach'' nie jest dla mnie już tak bardzo efektowne. Odnoszę wrażenie, że współczesne tego typu horrory, nastawione są przede wszystkim na akcję i ukazanie jak największej ilości nieumarłych, którzy dokonują zmasowanych ataków na bogu ducha winnych śmiertelnikach, wyjadając z ich ciał wszystko, co tylko się da i wylewając na ekran hektolitry czerwonej posoki. Liczy się efektywność, nie mrożący krew w żyłach klimat. Oczywiście, że nie wszystkie są całkowicie do bani i czasem zdarzy się coś naprawdę godnego uwagi, ale nie trudno zauważyć, że wiele tego rodzaju horrorów, połączonych jest z elementami komedii, co już nie każdemu do gustu przypadnie. 

Goe-gi-maen-syon (aka Ghost Mansion/The Grotesque Mansion/Przeklęty wieżowiec); Korea Południowa

 

     Nikt tak naprawdę nie chce mieszkać w nawiedzonym domu, no...chyba, że jest się łowcą duchów. Zwykle od razu nie dowiadujemy się o mrocznej historii budynku, bo przecież nikt nie będzie się chwalił, że budynek czy mieszkanie, którego chcemy się pozbyć jest nawiedzane przez hordę złośliwych niematerialnych bytów. Pośrednicy w obrocie nieruchomościami też nie są zbyt chętni, aby wyjawiać całą historię (niekiedy jakże makabryczną). Fani azjatyckiej grozy z pewnością kojarzą już podobny zabieg z japońskiej serii horrorów Klątwa Ju-On w reżyserii Takashiego Shimizu, gdzie nowa rodzina zamieszkująca dom rodziny Saeki, zdaje się nie wiedzieć o ponurej tajemnicy tego domu i mrocznej historii rodziny, która niegdyś ów dom zamieszkiwała. Tak naprawdę jednak to tylko kropla w morzu całej masy azjatyckich filmów grozy o podobnej tematyce. Jednak jakby nie patrzeć, pomimo iż podobne wątki pojawiają się w horrorach w miarę systematycznie, to wcale nie uważam, aby wątek taki był wtórny i się ,,przejadł''. Jak dla mnie taka, a nie inna tematyka będzie zawsze bardzo ciekawa, pod warunkiem, że będzie równie ciekawie i efektownie pokazana. 

Yeogo goedam Yeoseotbunjjae Yiyagi: Mogyo (aka Whispering Corridors 6: The Humming); Korea Południowa

     Kiedy kilkanaście już ładnych lat temu zapoznałam się z wcześniejszymi częściami koreańskiej serii horrorów Whispering Corridors (1998-2009), nie ukrywam, że byłam nią niesamowicie zafascynowana. Każda część wzbudzała mój olbrzymi zachwyt i zdobywała dość wysokie noty w recenzjach. Po 12 latach od ukazania się ostatniej części, koreańska reżyserka Lee Mi-Young postanowiła nakręcić szóstą odsłonę ,,szepczących korytarzy''. Cała seria k-horrorów rozpoczęta - jak wspomniałam w 1998 roku - ukazała się po liberalizacji cenzury po zakończeniu dyktatury wojskowej w tym kraju. Żadna z części Whispering Corridors nie ma kontynuacji fabuły, a dla przypomnienia dodam tylko, że pierwsza część skupiała się w dużej mierze na autorytarnym systemie edukacji w Korei Południowej (recenzję możecie przeczytać tutaj). Jak po tylu latach trwania serii wypada na tle poprzednich ostatnia odsłona? O tym przeczytacie już poniżej. 

#Saraitda (aka #Alive); Korea Południowa

     W Korei Południowej filmy o zombie nie są żadną nowością. Od wysoko cenionego Train to Busan (2016), po zaraźliwy Rampant z 2018 roku. Filmowcy z całego kraju flirtowali z pomysłami umieszczania nieumarłych w swoich projektach, co często przynosiło mieszane rezultaty. Niektóre - te lepsze produkcje - mogą pochwalić się zniuansowanym komentarzem klasowym i pełne są odniesień do satyry społecznej, podczas gdy te nieco mniej górnolotne filmy padają ofiarą nie tylko krytyki, ale też czegoś, co przypomina formułę nowości. #Alive w reżyserii Cho Il-hyunga leży gdzieś pośrodku. Chociaż był to pewny hit kasowy (w dobie szeljącej pandemii COVID-19), czasami traci on głębię, ale jednocześnie zapada w pamięć. Jednak reżyserski debiut Cho oferuje całkiem porządne tropy w filmie i szybko poprowadzoną fabułę, dzięki czemu akcja dzieje się szybko i nie ma tu czasu na nudę. Stawia to film Cho na całkiem wysokim poziomie, gdyż utrzymany jest nie tylko w klimacie grozy, ale również zawiera pewne elementy humorystyczne. 

Gokseong (aka The Wailing/Lament); Korea Południowa

     Reżyser Na Hong-jin, pojawił się w elicie koreańskich reżyserów dzięki swojemu bardzo chwalonemu debiutanckiemu filmowi The Chaser z 2008 roku. Jego kontynuacja, The Yellow Sea (2010), spotkał się z bardziej chłodnym przyjęciem, ale nie było wątpliwości, że pojawił się tutaj twórca filmowy, który miał potencjał, by mówić o nim podobnie jak o Bong Joon-ho czy Park Chan-wook. Jego najnowszy film The Wailing, zaczyna się czymś więcej niż tylko przelotnym podobieństwem do arcydzieła Bonga, Memories of Murder (2003). Coś, czego brakuje wielu hollywoodzkim horrorom i kryminałom, to poczucie humoru i dobra zabawa. Filmy takie jak The Wailing czy Memories of Murder (w obu filmach gra policjanta ten sam aktor),  nie boją się naśmiewać z gliniarzy i przedstawiać ich jako nieudolnych idiotów, łatwo ulegających przerażającym opowieściom i lokalnym plotkom. Wszyscy widzieliśmy w Parasite (2019), jak Bong Joon-Ho połączył gatunki i dał nam film, który był jednocześnie komediowy, przyjemny, mroczny i przerażający; The Wailing zapewnia również tę nieoczekiwaną rozbieżność tonu i gatunku, w sposób, który jest całkowicie płynny.